Alt ein eigentleg treng å vete

Alt ein eigentleg treng å vete om korleis ein skal leve og oppføre seg
lærte ein i barnehagen.
Dette er tinga som ein kan lære:
Del alt.
Spel rettferdig.
Ikkje slå folk.
Set ting attende der du fann dei.
Rydd opp rotet.
Ikkje ta ting som ikkje er ditt.
Sei unnskyld når du sårar nokon.
Vask hendene før du et.
Skyl ned.
Frukt og kald mjølk er bra for deg.
Lev eit balansert liv;
lær noko og tenk noko
og teikn og mål og syng og dans
og leik og jobb litt kvar dag.
Ta ein lur kvar ettermiddag.
Når du går ut i verda; pass på trafikken, held kvarandre i hendene og held saman.
Ver oppmerksam på undringar.
Hugs det vesle frøet i bomull;
Røtene går ned og anlegget går opp og ingen veit eigentleg korleis eller kvifor,
men vi er alle slik.
Gullfisk og hamstrar og kvite mus og sjølv det vesle frøet i bomulla.
Alle døyr.
Det gjer vi også.
Og hugs det første ordet du lærte,
den største ordet av alt:
SJÅ!
Alt du treng å vete er der inne ein stad.
Den gylne regel og kjærleik og grunnleggjande sanitære forhold.
Økologi og politikk og likestilling og rett levesett.
Ta kva som helst av desse elementa og poler dei ekstra til vaksne vilkår
og bruk dei i familielivet ditt eller arbeidet ditt eller styresettet ditt eller verda di
og hald dei truverdig, klar og fast.
Tenk korleis verda ville ha vore om vi alle – heile verda – hadde frukt og mjølk klokka tre kvar ettermiddag
og deretter lagt oss ned saman med teppa våre for ein lur.
Eller om alle regjeringar hadde ein grunnleggjande politikk om alltid å setje ting attende der dei fann dei,
og å rydde opp i eige rot.
Same kva, det er fortsatt sant, uansett kor gamal du er …
når du går ut i verda, er det best å halde kvarandre i hendene og halde saman.

“All I really need to know”
av Robert Fulghum
fritt omsett av Ellen Dahl

Tusenar seglar igjen

Tusen takk til Frode Grytten som kan seie det som skal seiast på «Dugnad for flyktningene» på NRK.
 
Tusenar som seglar
 
Eg er den vanvitige spådommen din
Eg er han som drar ørkenbåten med seg over havet
Eg er han som seglar gjennom stormen
av røyk og rust og gribbar og journalistar.
 
Eg er ein rasande vandringsmann
Eg er han som står litt ute til venstre i argentina-drakt
Eg er han som stirer på helikopteret
der fotografen sit med sitt auge
Eg er han som strekker ut hendene
som om han var Kristus.
 
Eg er ho som sit midt i båten
på styrbord side med ein gut på fanget
Eg er ho du diskuterer på TV og i lunsjpausen
og i parlamentet og i kommentarfeltet
Eg er ho du slepte bomber i hovudet på i 2011
og som du no vegrar deg for å hjelpe
Eg er ho du aldri vil innvilge eit morgongry
Eg er ho som aldri får kvile.
 
Eg er han guten som held i ripa heilt øvst på bildet
Eg er han som har stranda alt før han strandar
Eg er han som du vurderer om du skal plukke opp
fordi du er redd eg skal rasere kommuneøkonomien
Eg er han guten som er på veg mot ditt femstjerners hotell
og ditt badebasseng
Eg er han som ikkje kan symje.
 
Vi er dei tusenar som seglar igjen
Vi er dei tusenar av skuggar
som kjem susande inn i mjølkevegen din
Vi er dei som har reist frå denne nasjonen
full av skrot og blod og patronhylser.
 
Vi er atten, vi er sekstito, vi er fire
Vi er trettito, vi er tjuesju, vi er tolv
Vi har namn, vi heiter noko alle saman
Vi heiter Cilla og Aylan og Amin og Hadji og Mustafa
Vi er tuaregar, vi er tutsiar, vi er berbarar.
 
Vi er dei tusenar som seglar igjen
Vi er dei som har brukt alle sparepengane for å
krysse fornufta eller hamne i ein likpose «made in China»
Vi er dei som blir knust mot kysten din
Vi er dei som hylar om vi i horisonten
oppdagar eit øyre som orkar å høre
Vi er dei som berre ber om å få leve
Vi er dei som har gått tom for bensin
Vi er dei tusenar som seglar igjen.
 
– Frode Grytten

 

Gratis strikkeoppskrift

Ja, så var ikkje bloggen heilt daud likevel.

Etter ein del spørsmål om mønster til denne strikkajakka:

har eg no fått lov å leggje det  ut av Sandnes garn. Heftet er ikkje lenger i sal, så difor kan eg dele oppskrifta her, mot at eg linkar til korleis ein kan tinge Sisu-garnet som er rådd til.

Eg har brukt:

  • Frg. 1: 7963
  • Frg. 2: 9072
  • Frg. 3: 9544
  • Frg. 4: 8614
  • Frg. 5: 9012
  • Pinnenr. 2,5 og 3

Jakka på biletet har erme i str. s, medan bolen har str. m.

Lukke til!

Til Ungdommen

Kringsatt av Fiender,
gå inn i din tid!
Under en blodig storm –
vi deg til strid!

Kanskje du spør i angst,
udekket, åpen:
hva skal jeg kjempe med
hva er mitt våpen?

Her er ditt vern mot vold,
her er ditt sverd:
troen på livet vårt,
menneskets verd.

For all vår fremtids skyld,
søk det og dyrk det,
dø om du må – men:
øk det og styrk det!

Stilt går granatenes
glidende bånd
Stans deres drift mot død
stans dem med ånd!

Krig er forakt for liv.
Fred er å skape.
Kast dine krefter inn:
døden skal tape!

Elsk og berik med drøm
alt stort som var!
Gå mot det ukjente
fravrist det svar.

Ubygde kraftverker,
ukjente stjerner.
Skap dem, med skånet livs
dristige hjerner!

Edelt er mennesket,
jorden er rik!
Finnes her nød og sult
skyldes det svik.

Knus det! I livets navn
skal urett falle.
Solskinn og brød og ånd
eies av alle.

Da synker våpnene
maktesløs ned!
Skaper vi menneskeverd
skaper vi fred.

Den som med høyre arm
bærer en byrde,
dyr og umistelig,
kan ikke myrde.

Dette er løftet vårt
fra bror til bror:
vi vil bli gode mot
menskenes jord.

Vi vil ta vare på
skjønnheten, varmen
som om vi bar et barn
varsomt på armen!

– Nordahl Grieg (1936)

Vår beste dag

Ha denne teksten/songen på minne når du vaknar opp om morgonen og lever livet!

Kom og lytt til lyset når det gryr av dag
solen løfter sin trompet mot munnen.
Lytt til hvite sommerfuglers vingeslag;
Denne dag kan bli vår beste dag!
Stien som vi gikk i går er like ny,
hemmelig som ved vårt første morgengry;
Mangt skal vi møte – og mangt skal vi mestre,
dagen i dag – den kan bli vår beste dag.

Kom og lytt til dypet når vi ror mot dag,
hør, maneten stemmer sine strenger.
Løfterik er tonen i et fiskevak,
denne dag kan bli vår beste dag!
Fjorden vår er like ny og blå og blank,
blikket ditt er fritt og ryggen like rank.
Mangt skal vi møte – og mangt skal vi mestre,
dagen i dag – den kan bli vår beste dag.

Kjære lytt til mørke når vår dag er gått,
natten nynner over fjerne åser.
Mangt har dagen skjenket oss av stort og smått,
mer, kan hende, enn vi har forstått!
Månen over tun og tak er like ny,
men tier stille om vårt neste morgengry.
Mangt skal vi møte – og mangt skal vi mestre,
dagen i morgen skal bli vår beste dag.

– Erik Bye

«Saras nøkkel» (2008) av Tatiana de Rosnay

Eg las boka ferdig 29.01.11

Sykkelvelodromen Vèl d`Hiv i Paris er vendepunktet i livet til Sara og Julia. Sara er ei 10 år gamal jente som i 1942 vert henta av det franske politiet. Saman med over 13 000 andre jødar må ho opphalde seg på denne idrettsarenaen i fleire døgn under umenneskelege forhold, for deretter å bli transportert til Auschwitz. Heile tida tenkjer ho på veslebroren ho låste inn i eit skjult skap heime i leilegheita, like før politiet kom, og at ho har lova å kome attende. Julia er ein 44 år gamal amerikansk journalist, gift med ein franskmann og skal dekke 60-årsmarkeringa av Vèl d`Hiv for eit amerikansk magasin. Samtidig pussar ho opp leilegheita til svigermora hennar, som viser seg å ha tilhøyrt ein jødisk familie som plutseleg forsvann i 1942.

Sakte, men sikkert vert desse to liva knytt saman i deira søken, Julia i sitt research for artikkelen sin og for å finne spor etter Sara, og Sara for å kunne innfri løfte sitt om å låse opp skapdøra og finne broren sin.

Det finnest framleis historier om holocaust som enno ikkje er fortald. «Saras nøkkel» er ei av dei. På ein nær og spennande måte klarer Tatiana de Rosnay å fortelje om ei nærast gløymd og mørk historie, om då det franske politiet, på eige initiativ, arresterte 4115 born og skilde dei frå mødrene sine med bøtter av kaldvatn, om då hussøkjande franskmenn overtok ledig husvære utan å stille spørsmål om kven og kvifor. Joda, Julia si historie overtar, saman med klisjeane. Likevel, eg klarar ikkje å leggje boka frå meg, sjølv om eg har lest ho ferdig.

Zakhor. Al Tichkah. – Husk. Gløym aldri.

Mi leseoppleving:terningkast 6

Evolusjonens røst

Gjennom «E-diktet» i dag vart eg kjent med diktet «Evolusjonens røst» av Torgeir Rebolledo Pedersen. Les, le og tenk deretter på konsekvensane:

De er knape tidr
De er nsten ikk vokler ign i sprkt
De tk for my tid å les
o bre sg fr my på skrvmskn
Knsnantne har de o gåt utver
Fuglne leger halve eg
O tfor vndut mit voksr tret
i henhld tl de sste nedskjæringene
Ja d r knpe tidr